Hepatit B

HEPATİT B halk arasında "sarılık" adı ile bilinen ve karaciğerin iltihabı şeklinde kendini gösteren Hepatit B virüsünün neden olduğu kronikleşebilen , bulaşıcı bir enfeksiyon hastalığıdır.
Hepatit B nin belirtileri nelerdir ?
Virüs ile temas ettikten yaklaşık 2-6 ay sonra halsizlik , iştah kaybı, bulantı, deride ve göz aklarında sararma , idrar renginde koyulaşma , karın ağrısı belirtiler gözlenir. Bazı vakalarda hiçbir belirti görülmeyebilir.

Hepatit B nasıl bulaşır ?
Hepatit B virüsü , başlıca kan ve vücut sıvılarında (tükürük , idrar, ter, semen, vajinal salgı vb.) bulunur. En yüksek bulaşma riskleri , kanla direkt yada dolaylı temas, cinsel ilişki ve doğum esnasında kronik Hepatit B hastası anneden bebeğe geçiş şeklindedir. Doğumda bebeğe Hepatit B virüsü bulaşması halinde hastalığın kronikleşme olasılığı çok yüksektir. Diğer yandan Hepatit B virüsünün vücut dışında 7 gün gibi uzun süre canlı kalabilmesi nedeniyle steril olmayan aletlerle yapılan cerrahi müdahele , diş muayene-tedavileri ve sünnet, berber aletlerinin yada kişisel temizlik ve bakım eşyalarının ortak kullanımı , Hepatit B hastalığının bulaşmasında aktif rol oynarlar.Hastalığın bulaşması için derideki ince bir sıyrıktan yada mukoza yüzeyden 0,00004 ml kanın vücuda girmesi yeterli olabilir.

Hepatit B nin riskleri nelerdir ?
Hepatit B , hayati fonksiyonu en önemli organlarımızdan biri karaciğerin iltihabıdır. Hastalığın belirli bir tedavisi yoktur , genellikle hasar bırakmadan kendiliğinden iyileşir. Ancak, bazı kişilerde ise Hepatit B iyileşmez , kronikleşir. Hasta , hiçbir hastalık belirtisi göstermemesine karşın virüs karaciğeri tahrip eder. Vücudun zayıf düştüğü bir dönemde , siroz veya karaciğer kanseri gelişmesine neden olur. Bu nedenle Hepatit B , ölümcül sayılan bir enfeksiyon hastalığıdır. Ülkemizde kronik hepatit B hastalarının sayısının 5,2 milyon olduğu tahmin edilmektedir. Yaklaşık her 12 kişiden biri nin Hepatit B virüsünü çevresine bulaştırdığı düşünüldüğünde , hastalıktan korunmanın ne denli önem taşıdığıda kolaylıkla anlaşılabilir.

Hepatit B den nasıl Korunulabilir ?
Hepatit B, dolaylı bir temasla her an bulaşabilecek bir hastalık olması mümkün olan en erken yaşta etkin b ir şekilde korunmayı gerektirir. Bugün tek etkin yöntem Hepatit B aşısı olmaktır.

Hepatit B aşısı kimlere ne zaman yapılmalıdır ?
Hastalığı geçirmiş ve kronikleşmeden tamamen iyileşmiş , yada aşılanarak hiç hastalanmadan korunmuş kişilerde Hepatit B ye karşı antikorlar bulunur. Koruyucu antikorların anneden bebeğe geçememesi nedeniyle henüz yeni doğmuş bebeklerin aşılanmaları gerekir. 1. doz doğumda , 2. doz bir ay sonra ve 3. doz doğumdan 6 ay sonra yapılmak üzere toplam 3 doz ile Hepatit B den yaşam boyu korunmak mümkün olabilmektedir. Daha önce aşı olmamamış , ve virüsle temas etmemiş herkes , yine aynı şema ile 3 doz aşı olarak korunabilirler.

Hepatit A

Hepatit A , halk arasında "bulaşıcı sarılık " adı ile bilinen ve karaciğerin iltihabı şeklinde kendini göstern , Hepatit A virüsün neden olduğu bulaşıcı bir enfeksiyon hastalığıdır.

BELİRTİLERİ NELERDİR ?
Virüs ile temas ettikten yaklaşık 4 hafta sonra ateş, bulantı, kusma, karın ağrısı, diyare, halsizlik gibi belirtiler gözlenir. Bir hafta kadar sonra sarılık başlar. Sarılık , en kolay şekilde gözlerin beyaz kısmında farkedilir. Bu arada idrarda koyulaşma ve dışkının renginde açılma görülür. Bu belirtiler 3-6 hfta kadar sürdüğü gibi bazı olgularda 6 ay kadar devam edebilir, yada kötüleşerek tekrarlayabilir. Bazı küçük çocuklar Hepatit A yı bu belirtilerin hiçbiri görülmeden geçirebilirler. Ancak hepatit A ile daha ileri yaşlarda karşılaşılan bir bireyde belirtilen şiddeti ve hastalığın ciddiyeti yüksektir.

NASIL BULAŞIR ?
Hepatit A virüsü , hastalığı geçiren kişinin dışkısında yoğun olarak bulunun , BU dışkının temizlik ve sanitasyon koşulları iyi olmayan ortamlarda yiyecek ve içeceklere , hatta su şebekelerine karışması ve diğer kişiler tarafından tüketilmesi sonucu virüs kolayca bulaşabilir.Hijyenik olmayan şartlarda üretilmiş hazır gıdaların veya iyi yıkanmamış meyve ve sebzelerin tüketilmesi , yeterince temiz olmayan yüzme havuzlarının kullanılması ve çocuların toplu bulundukları kreş ve okullar, Hepatit A nın yayılması için uygun birer yoldur.Virüsü alan kişiler , hastalanmadan 2 hafta öncesi ve belirtilerin başlamasından 1 hafta sonrasına kadar hastalığı bulaştırırlar. Belirti göstermeden hastalığı geçiren küçük çocuklarda bulaşmada sessiz birer kaynak konumundadırlar.

HEPATİT A NIN RİSKLERİ NELERDİR ?
Hepatit A , hayati fonksiyonu en önemli organlarımızdan biri olan karaciğerin iltihabıdır. Hastalığın belirli tedavisi yoktur, normal şartlar altında hasar bırakmadan kendiliğinden iyileşir. Ancak , bazı kişilerde yoğun hastane tedavisi gerektiren karaciğer yetmezliğine , hatta ölüme yol açabilir. Küçük bir çocuk hastalığı belirtisiz geçirse dahi , farkında olmadan virüsü çevresindeki bu hastalıktan daha ağır etkilenebilecek bireylere bulaştırabilir. Kronik akciğer hastalığı bulunan çocukların Hepatit A geçirmeleri halinde hastalık çok daha ciddi seyreder.

NASIL KORUNULABİLİR ?
Hepatit A , temizlik ve sanitasyon koşulları yetersiz ortamlarda hızlı yayılır. Ellerin sık yıkanması , bulaşma olasılığı bulunan besinlerin çok iyi yıkanması , pişirilmesi , suların kaynatılması gibi genel hijyenik önlemler bulaşma riskini azaltsada tamamen engelleyemez. Bugün hepatit A hastalığından tam korunmanın en etkii ve güvenilir yolu Hepatit A aşısı olmaktır.

HEPATİT A AŞISI KİMLERE , NEZAMAN YAPILMALIDIR ?
Daha önce Hepatit A geçirmiş olan kişiler bu hastalığa karşı bağışıklık kazanmışlardır. Ancak henüz geçirmeyenler , her an virüsle temas riski taşırlar. Çocukların hijyenik önlemleri çok iyi bilmemeleri nedeniyle risk bu dönemde yüksektir. Dolayısıyla 2 yaşını bitiren çocuklar öncelikli olmak üzere daha önce hastalanmamış herkesin Hepatit A aşısı olması önerilir. Aşı 1. doz ve 6 ay sonra 2. doz şekilnde toplam 2 doz uygulanır.